Zgodnie art. 177 ust. 1 ustawy Prawo zamówień publicznych, postępowania w których wartość zamówienia przekracza wyrażoną w złotych równowartość kwoty 10 000 000 euro - dla robót budowlanych oraz 5 000 000 euro - dla dostaw lub usług, poddane są obowiązkowej kontroli polegającej na udziale niezależnego obserwatora.
Treść art. 177 ust. 1 ustawy ustanawia obowiązek udziału obserwatora w postępowaniach o udzielenie zamówienia publicznego. Przepis ten uzależnia udział obserwatora w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego, jedynie od wartości zamówienia publicznego. Ustawodawca nie warunkuje udziału obserwatora od trybu, w jakim zamawiający udziela zamówienia publicznego. Tym samym, udział obserwatora dotyczy wszystkich postępowań o udzielenie zamówień publicznych, w tym również prowadzonych w trybie z wolnej ręki.
Formalnym początkiem postępowania o udzielenie zamówienia publicznego z wolnej ręki jest wysłanie przez zamawiającego określonemu wykonawcy zaproszenia do negocjacji. Zgodnie z art. 177 ust. 2 ustawy zamawiający w terminie 3 dni od wszczęcia postępowania zawiadamia Prezesa Urzędu o jego wszczęciu. Tak więc, zamawiający ma obowiązek w ciągu trzech dni, licząc od dnia zaproszenia do negocjacji w trybie zamówienia z wolnej ręki, zawiadomić Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych o wszczęciu postępowania. Treść zawiadomienia określa § 1 ust. 2 Rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004 r. w sprawie trybu wyznaczania obserwatora, wykonywania czynności obserwatora oraz wysokości wynagrodzenia za czynności obserwatora (Dz. U. z 2004 r., Nr 75, poz. 703). Prezes Urzędu wyznacza obserwatora niezwłocznie po otrzymaniu pisemnego zawiadomienia o wszczęciu postępowania.
Obserwator ma prawo do swobodnego wstępu na posiedzenia komisji przetargowej i obecności podczas jej prac, a także do wglądu do dokumentów i materiałów związanych z postępowaniem (§ 5 cyt. rozporządzenia). Przez analogię, ma prawo również uczestniczyć w pracach innego ciała lub osoby dokonujących tych czynności za komisję, jeżeli zamawiający odstępuje od jej powołania na podstawie art. 131 ust. 1 ustawy.
Prawo zamówień publicznych konkretyzuje moment udziału obserwatora w pracach komisji przetargowej. Zgodnie z art. 178 ustawy obserwator jest obecny w trakcie prac komisji przetargowej od otwarcia ofert. Uwzględniając specyfikę postępowań prowadzonych w trybie z wolnej ręki (brak obowiązku złożenia oferty), uznać należy, iż udział obserwatora w pracach komisji przetargowej jest konieczny podczas dokonywania przez komisję przetargową oceny przedstawionych przez wykonawcę oświadczeń o spełnieniu warunków udziału w postępowaniu oraz dokumentów na potwierdzenie spełnienia tych warunków.
Podjęcie przez komisję przetargową ww. czynności zależne jest od momentu złożenia przez wykonawcę wymaganych oświadczeń i dokumentów na potwierdzenie ich spełnienia. Wykonawca bowiem najpóźniej z zawarciem umowy składa oświadczenie, o spełnianiu warunków udziału w postępowaniu i dokumenty potwierdzające spełnienie tych warunków.
W przypadku udzielania zamówień, których przedmiotem są dostawy i usługi wymienione w art. 67 ust. 3 ustawy (dostawy wody lub odprowadzanie ścieków za pomocą sieci wodociągowo-kanalizacyjnej; dostawy energii elektrycznej, gazu, ciepła z sieci; powszechne usługi pocztowe; usługi przewozu kolejowego), na podstawie art. 67 ust. 4 ustawy, do zamówień tych nie stosuje się przepisów o komisji przetargowej (art. 19-21), o wykluczeniu wykonawców (art. 24), o obowiązku składania dokumentów potwierdzających spełnianie warunków udziału w postępowaniu (art. 26 ust. 1-3, art. 68). W opinii Urzędu Zamówień Publicznych w przedmiotowych postępowaniach udział obserwatora również jest konieczny, o ile szacunkowa wartość zamówienia przekracza kwotę określoną w art. 177 ust. 1 pkt 2 ustawy. Szczególny charakter tych postępowań powoduje, że obserwator powinien uczestniczyć w ich trakcie jedynie w czynnościach, w których komisja przetargowa (a w przypadku zastosowania art. 131 ust. 1 ustawy osoba lub inne ciało dokonujące czynności za komisję) zatwierdza wynik negocjacji prowadzonych z wykonawcą oraz protokół z postępowania.
Opinia pochodzi ze strony internetowej Urzędu Zamówień Publicznych
więcej w tej kategorii
